De Castelli Romani in het kort
De 'Romeinse kastelen' zijn geen kastelen: de naam komt van de middeleeuwse vestingen waaromheen de dorpen zijn ontstaan. Ze liggen op de hellingen van het Colli Albani-massief, op 300 tot 700 meter hoogte, rond twee kratermeren: het meer van Albano en het meer van Nemi. De lucht is er frisser dan in de stad, en daarom lieten pausen, kardinalen en de Romeinse adel hier hun villa's bouwen.
Je komt er voor drie dingen: de villa's en paleizen (Frascati, Castel Gandolfo, Ariccia), de meren en bossen (Albano, Nemi, Monte Cavo) en het eten: witte wijn uit Frascati, porchetta, aardbeien uit Nemi. Geen van deze dorpen is een 'groot hoogtepunt' zoals het Colosseum: het is een ontspannen uitstapje, zonder haast.
Frascati: villa's, cantine en porchetta
Frascati is het makkelijkst te bereiken en het completst voor een eerste bezoek. De tuinen van de Villa Aldobrandini en het bijbehorende watertheater torenen boven de stad uit; in het centrum zijn verschillende cantine waar je luncht met een broodje porchetta en een glas witte wijn. De stad ligt aan spoorlijn FL4 vanaf Roma Termini, op ongeveer dertig minuten. Kijk op de pagina voor de openingsdagen van de tuinen, die variëren.
Castel Gandolfo en het meer van Albano
Castel Gandolfo is de zomerresidentie van de pausen. Het pauselijk paleis bezoek je met een ticket van de Vaticaanse Musea, volgens een kalender die is aangepast aan de aanwezigheid van de paus; de tuinen van de pauselijke villa's bezoek je apart. Het dorp kijkt uit over het meer van Albano, waar je langs de oever kunt wandelen. Trein FL4 komt er vanaf Roma Termini aan in iets meer dan veertig minuten: het station ligt een paar honderd meter van het centrum, via een klim.
Het meer van Nemi, Ariccia en de andere dorpen
Naast Frascati en Castel Gandolfo zijn er drie haltes die een omweg waard zijn als je tijd of een auto hebt:
- Nemi: een dorp boven het meer met dezelfde naam, bekend om zijn bosaardbeien en uitkijkpunten. Het Museo delle Navi Romane, gewijd aan de schepen van keizer Caligula, is een klassieker voor geschiedenisliefhebbers; controleer de openingstijden.
- Ariccia: de hoofdstad van de porchetta, met zijn grote monumentale brug en het Palazzo Chigi; de fraschette, eenvoudige herbergen waar je eet met de huiswijn, zijn de specialiteit van het dorp.
- Grottaferrata: de beroemde abdij van Grieks ritus, gesticht in de 11e eeuw, ligt een paar kilometer van Frascati.
Het openbaar vervoer is hier minder frequent dan naar Frascati: Cotral-bussen verbinden deze dorpen, maar het uitstapje is eenvoudiger met de auto of met een chauffeur.
Routes voor een dag
- Makkelijke dag, zonder auto: 's ochtends met trein FL4 naar Frascati (tuinen van de Villa Aldobrandini, lunch met porchetta), dan terug naar het station en met de trein naar Castel Gandolfo voor het einde van de middag en het meer, voordat je terugkeert naar Rome.
- Dag met de auto: 's ochtends Frascati, dan Ariccia of Nemi voor de lunch, en aan het eind van de dag het meer van Albano. Vertrek je vroeg, dan kun je Grottaferrata toevoegen.
- Halve dag: slechts één dorp, Frascati of Castel Gandolfo, en aan het eind van de middag terug naar Rome.
In het weekend zijn treinen en restaurants drukker, maar het paleis van Castel Gandolfo opent later in de middag; doordeweeks zijn veel plekken rustiger maar sluiten ze vroeg. Controleer altijd de openingstijden voor je vertrekt.
Combineren met de Via Appia en de aquaducten
De Castelli Romani liggen in dezelfde richting als het zuidoosten van de stad: op de terugweg, of de dag ervoor, kun je de Via Appia Antica, de catacomben van Rome en het Parco degli Acquedotti combineren tot een lange dag in het zuidoosten van Rome. Bewaar de eerste helft van de dag voor de Via Appia (reserveren aanbevolen bij de catacomben) en de rest voor een dorp in de Castelli.
Overzichtstabel
| Halte | Voor wie | Bereikbaarheid vanuit Rome | Om te onthouden |
|---|---|---|---|
| Frascati | Iedereen, eerste uitstap | Trein FL4 vanaf Termini, ongeveer dertig minuten | Tuinen van de Villa Aldobrandini; cantine |
| Castel Gandolfo | Liefhebbers van het pausdom en van het meer | Trein FL4 vanaf Termini, ongeveer 41-45 min | Pauselijk paleis volgens aangepaste kalender |
| Nemi, Ariccia, Grottaferrata | Met auto of chauffeur | Auto of Cotral-bus | Aardbeien, porchetta, abdij |
Voorbereiding
Neem wandelschoenen mee: de straten lopen steil en zijn vaak geplaveid. Voor de tickets van de regionale trein FL4 lees je onze gids over vervoer in Rome. Voor een ander uitstapje lees je onze gids Florence vanuit Rome, en voor een ambitieuzere dag buiten de stad onze gids over dagtochten vanuit Rome. Tuinliefhebbers lezen ook onze gids over de mooiste tuinen rond Rome.
Verder lezen
Voor nog een uitstapje buiten Rome lees je onze gids Pompeii vanuit Rome, en voor de eerste dagen in de stad onze gids Rome in 3 dagen.
